दमौली, २० जेठ / जिल्लामा बसोबास गर्ने दरै जातिले गङ्गा दशहरा पर्व मनाएका छन् । विशेषगरी व्यास नगरपालिकाभित्र बसोबास गर्दै आएका ती जातिले दुई दिन चण्डी पूजा, खम्बेदेवी तथा आगो पुजेर दशहरा पर्व मनाएका हुन् ।
व्यास नगरपालिकाका भादगाउँ, साँखर, कलेस्ती, चिन्तुटार, दुम्सीचौरलगायत गाउँका दरैहरुले गिदरीको काठलाई जुधाएर आगो निकालेर पुज्दै घरमा आगो भित्र्याएका छन् । दशहराको अघिल्लो दिन चण्डी, भँयर र देउरालीको पूजा अर्चना गरिन्छ भने भोलिपल्ट खम्बेदेवीलाई पुजेर अग्निको पूजा गर्ने प्रचलन रहेको व्यास नगरपालिका–७ कलेस्तीका जितबहादुर दरैले बताउनुभयो । बन्दाबन्दी जारी रहेकै अवधिमा ४६ घर दरै परिवारले सुङ्गुर, परेवा र कुखुरा बली दिएर पर्व मनाएको उहाँले बताउनुभयो ।
नदीको किनारामा बसोवास गर्ने सीमान्तकृत ती जातिले खेती राम्रो होस्, चट्याङ नपरोस्, गाउँमा कुनैपनि अप्रिय घटना नहोस् र रोगको सङ्क्रमण पनि नफैलियोस् भनेर चण्डीदेवीको पूजा गर्ने चलन रहेको दरै जातिका पुजारी रामु दरैले जानकारी दिनुभयो । उहाँका अनुसार चण्डीदेवीको पूजा गर्दा हलो, धानको बाला, खनायोको फल र कुखुराको फूल र डेग्वा (चामलको पिठोबाट मःम जसरी बनाइएको रोटी) लाई सुङ्गुरको बलि दिएर पूजा गर्ने प्रचलन रहेको छ ।
देवीको प्रसादको रुपमा सुङ्गुरको टाउको पकाएर सबैले जाँडसँग खाने र अरु मासुलाई भाग लगाएर घरमा प्रसादको रुपमा लैजाने प्रचलन दरै जातिमा रहँदै आएको छ । गिदरीको काठहरु जुधाएर आगो निकाल्ने र उक्त आगोलाई फूलपाती, अक्षता र जाँडले पूजा गरी सबैले ल्याएको दाउरामा आगो सल्काएर घरमा लगी नयाँ आगो भित्र्याउने चलन रहँदै आएको पुजारी दरैले बताउनुभयो ।
यसरी लगिएको आगो तीन दिनसम्म मार्नुहुँदैन भन्ने चलन रहेको र तीन दिनसम्म दरै जातिभित्र लेनदेन चलेपनि अन्य जातिमा लेनदेन समेत नचल्ने प्रचलन कायमै छ । नदीको किनारामा बस्दै आएका दरैहरु प्रकृतिलाई पूजा गर्ने भएको कुरा आफूहरुले गर्ने पूजाबाट प्रष्ट हुने गरेको व्यास नगरपालिका–७ सिमलटारस्थित क्यामिन कालिका दरै समाजका अध्यक्ष शेरबहादुर दरैले बताउनुभयो । दरै जातिको मुख्य बसोबास तनहुँ, चितवन, नवलपरासी, गोरखा, धादिङ पर्सा, रुपन्देही लगायतका १३ जिल्लामा रहेको छ । विसं २०६८ को जनगणनाअनुसार तनहुँमा दरैहरुको जनसङ्ख्या दुई हजार ४९ रहेको छ ।
क्याटेगोरी : चाडपर्व विशेष
थप समाचार
ताजा अपडेट
- १ तनाव दुनियाँमा छँदै छैन, यो कृतिम सिर्जना हो
- २ वायु प्रदूषणले बालबालिकाको मस्तिष्क विकासमा घातक असर
- ३ नेपालमा फार्मेसी पेशाको विकास क्रम र आजको अवस्था
- ४ खलिल जिब्रानलाई पढ्नु भनेको राम्रो डाक्टरलाई भेट्नु जस्तै हो
- ५ ग्रीन ‘टी’ले आयु बढाउन मदत गर्छ : अनुसन्धान
- ६ मिर्गौलाको पथ्थरीले हड्डी फ्याक्चर हुने खतरा
- ७ ‘तपाईलाई प्रेसर लो’ हुने समस्या छ ? खानुहोस् यी खानेकुरा
- ८ आज राष्ट्रिय टोपी दिवस मनाइँदै
प्रतिक्रिया दिनुहोस